Қадырғали Қосымұлы Жалайыри атындағы орта мектеп-гимназиясында ата-аналар жиналысы аясында ДТЖО Г.Кусманова «Жаңа жылдық мерекелер кезіндегі қауіпсіздік ережелері» тақырыбында түсіндіру жұмысын өткізді. Іс-шараның негізгі мақсаты – ата-аналарды қысқы мереке күндері балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету, тұрмыстық, өрт және қоғамдық ортада сақталуы тиіс ережелермен таныстыру, алдын алу мәдениетін нығайту. Кеңес барысында келесі мәселелер талқыланды:

I. Жаңа жылдық шыршалар кезінде және көпшілік орындарда өзін-өзі ұстау ережелері

• Балалардың адам көп жиналатын орындарда (шырша кештері, сауда орталықтары, ойын-сауық алаңдары) ата-анасының бақылауында жүруі қажеттілігі.
 • Қауіпсіз кіріп-шығу жолдарын білу, төтенше жағдай кезіндегі эвакуациялық бағыттармен таныстыру.
 • Бөгде адамдармен сөйлеспеу, сыйлық немесе тәтті қабылдамау, тобынан бөлінбеу жөніндегі кеңестер.
 • Жалған костюмдерге байланысты жарақат алудың алдын алу шаралары (маска көруді шектемеуі, костюм қозғалысқа кедергі келтірмеуі).
 • Қоғамдық орында жүгірмеу, итеріс бастырмау, баспалдақтарда абай болу.

II. Жаңа жылдық мерекелер кезіндегі өрт қауіпсіздігі ережелері

• Үйдегі және мектептегі жаңа жылдық безендірулерді қауіпсіз қолдану (шыршаны жылу көздеріне жақын қоймау, электр гирляндаларын тек сертификатталған өнімнен таңдау).
 • Отшашулар мен пиротехникалық бұйымдарды балаларға қолдануға рұқсат бермеу.
 • Үйдегі қосымша жылытқыштарды және электр құрылғыларын бақылаусыз қалдырмау.
 • Резеңке, қағаз, мақта сияқты тез тұтанғыш материалдарды ашық отпен жанастырмау.
 • Төтенше жағдайда 101 және 112 нөмірлеріне дереу хабарласу қажеттілігі.

Жиналыс соңында ата-аналарға қауіпсіздік жаднамалары таратылып, мереке күндері балаларды қараусыз қалдырмау жөнінде ескерту жасалды. Ата-аналар тақырыптың маңыздылығын атап өтіп, сұрақтар қойып, балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз етуге ортақ жауапкершілікте екендерін білдірді.Іс-шара ата-аналардың қауіпсіздік мәдениетін арттыруға, алдын алу шараларын дұрыс ұйымдастыруға бағытталды.

https://www.instagram.com/p/DSFRVpEjCg5/?utm_source=ig_web_copy_link&igsh=MzRlODBiNWFlZA==

Сынып сағаттары барысында оқушыларға құқық бұзушылықтың алдын алу, буллинг пен кибербуллингтен қорғану, қауіпсіз мінез-құлық дағдылары, сондай-ақ өз құқықтары мен міндеттерін білу қажеттілігі туралы ақпарат берілді. Сонымен қатар «Қауіпсіз мектеп», «Жауапкершілік және тәртіп», «Оқушының құқықтары мен міндеттері» тақырыптарында түсіндіру жұмыстары жүргізілді.

Оқушылар топтық жұмысқа қатысып, жағдаяттарды талдау, пікір алмасу, құқықтық нормаларды күнделікті өмірде қолдану бойынша тапсырмаларды орындады. Сынып жетекшілері ҚР Конституциясындағы негізгі құқықтар мен бостандықтар, «Бала құқықтары туралы» БҰҰ Конвенциясындағы баптар, сондай-ақ мектептің ішкі тәртіп ережелерін түсіндірді.

https://www.instagram.com/p/DRt20GdjJg3/?utm_source=ig_web_copy_link

Іс-шара барысында оқушылар позитивті қарым-қатынас, өзара сыйластық, жауапкершілік пен өзін-өзі басқару дағдыларын бейнелейтін қысқа бейнероликтер жасады. Сонымен қатар, балалар қоршаған ортаның әсері мен қиындықтарға қарсы дұрыс әрекет ету жолдарын сценарийлер арқылы көрсетті.

Оқушылардың шығармашылық жұмыстары олардың коммуникативтік дағдыларын, ынтымақтастық қабілетін және жеке тұлғалық ерекшеліктерін дамытуға бағытталды. Іс-шара балалардың өзін-өзі бағалау, өз ойы мен сезімін білдіру, жағымды мінез-құлықты күнделікті өмірде қолдану дағдыларын қалыптастыруға үлес қосты.

Бейнероликтер мектеп ішіндегі тәрбие жұмыстары мен сынып сағаттарында қолданылады және оқушылар арасында позитивті қарым-қатынас пен қауіпсіз, жауапты мінез-құлықты насихаттауға бағытталған.

https://www.instagram.com/reel/DRuHRCgDJLs/?utm_source=ig_web_copy_link&igsh=MzRlODBiNWFlZA==

Іс-шара барысында жазушының өмірі мен шығармашылығы туралы мәліметтер беріліп, кітап көрмесі таныстырылды. Оқушылар Бегалиннің балаларға арналған шығармаларынан үзінділер оқып, өз ой-пікірлерімен бөлісті. Сонымен қатар, жазушы еңбектерінің тәрбиелік мәні мен жас ұрпаққа қалдырған әдеби мұрасы туралы пікірталас жүргізілді.

Бұл шара оқушылардың кітап оқуға қызығушылығын арттыруға, ұлттық құндылықтарды қастерлеуге және қазақ балалар әдебиетінің дамуындағы Сапарғали Бегалиннің орны мен еңбегін танып-білуге ықпал етті.

Сабақ барысында оқушыларға жауапкершіліктің адам өміріндегі маңызы, әрбір іс-әрекетінің салдарын ойлау қажеттілігі түсіндірілді. Мұғалімдер түрлі жағдаяттық тапсырмалар, пікірталас және сұрақ-жауап әдістерін пайдалана отырып, оқушылардың ойлануына, өз көзқарастарын білдіруіне мүмкіндік берді.

Оқушылар өз өміріндегі жауапты істерге мысалдар келтіріп, топтық жұмыс арқылы «Жауапты адам қандай болуы керек?» деген тақырыпта ой бөлісті. Сынып сағат соңында әрбір оқушы «Менің жауапкершілік аймағым» атты шағын рефлексия жазды.

Қорытындысында оқушылар жауапкершіліктің тұлғаның дамуына, тәртібі мен оқу үлгеріміне, болашақтағы жетістіктеріне ықпал ететінін түсініп, күнделікті өмірде өз іс-әрекеттеріне саналы түрде қарау қажеттілігін ұғынды.

https://www.instagram.com/reel/DRb_EKGDIo0/?utm_source=ig_web_copy_link&igsh=MzRlODBiNWFlZA==

1. Тәрбие   сағаттарының  тиімділігі. «Адал азамат» біртұтас тәрбие бағдарламасы   аясында құндылықтардың қалыптастырылуы, ТІЖО  Г.Т.Мейрбекова

2.5-11-сыныптардағы күзгі каникул кезіндегі іс-шаралардың ұйымдастырылуы.

3.Қауіпсіз орта қалыптастырудағы жұмыстың жүргізілуі. Буллингтің алдын алу жұмысы. «KiVa», «Дос болайық» бағдарламалары аясындағы жұмыс туралы Г.Т.Мейрбекова

4.Өрт қауіпсіздігін насихаттау жұмыстарының жүргізілуі. Г.А.Кусманова

5.Оқушылардың қосымша білім алумен қамтылуы және оның нәтижесі.

6.  Қадағалауды қажет ететін оқушылардың отбасылық жағдайы және осы оқушылардың сабақтан тыс уақытын ұйымдастыру. Р.Джауыншинова 

7. Оқушылармен және ата-аналармен жүргізілген психологиялық ағарту жұмыстары. М.Майкенова 

8. ЕББҚ бар оқушылар мен олардың ата-аналарына көрсетілген әдістемелік ағарту жұмыстары.Г. Ибраимова 

7 Б сынып жетекшісі  Нұркен Әсем, 8 Ә сынып жетекшісі С.Қасымбаева, 11 Ә  сынып жетекшісі Г.Жағыпер, 11 Б сынып жетекшісі Ә.Тоқан  «Өркен» балалардың әл-ауқатын арттыру ұлттық ғылыми-практикалық институтының 80 сағаттық курсында білім алды. 

https://forms.gle/PuvEyFWGkbj2Qjd87

Сауалнама нәтижесі төмендегідей.

«Тұрмыстық зорлық-зомбылық және жыныстық тиіспеушілікті анықтау, оның алдын алу және азайту» бойынша  оқушыларға арналған  сауалнама.Сауалнамаға 128 оқушы қатысты. 

1.Сіз тұрмыстық зорлық-зомбылық дегенді қалай түсінесіз?

oа) Адамға күш қолдану-55

oә) Қорқыту, қысым жасау-45

oб) Жеке құқықтарын бұзу-28

2.Мектепте немесе үйде өзіңізді қауіпсіз сезінесіз бе?

oа) Иә, әрқашан-123

oә) Кейде-

oб) Жоқ, жиі қауіп сезінемін-5

3.Егер зорлық-зомбылыққа куә болсаңыз, кімге хабарласар едіңіз?

oа) Мұғалімге-31

oә) Ата-анаға-91

oб) Достарыма-6

4.Жыныстық тиіспеушілікке қатысты ережелерді білесіз бе?

oа) Иә, толық білемін-115

oә) Аздап білемін-11

oб) Мүлде білмеймін-2

5.Сіздің ойыңызша, зорлық-зомбылықтың алдын алу үшін мектепте қандай шаралар қажет?

oа) Арнайы сабақтар өткізу-80

oә) Психологпен кездесу-18

oб) Қауіпсіздік ережелерін түсіндіру-30

«Тұрмыстық зорлық-зомбылық және жыныстық тиіспеушілікті анықтау, оның алдын алу және азайту» бойынша  ата-аналарға арналған  сауалнама. Сауалнамаға 77 ата-аналар қатысты. 

https://forms.gle/TRdCKNZm8VvZ7dfY8

1.Балаларыңызға тұрмыстық зорлық-зомбылық туралы түсіндіріп көрдіңіз бе?

oа) Иә, жиі түсіндіремін-37

oә) Кейде айтамын-30

oб) Мүлде айтқан жоқпын-8

2.Үйде балалардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін қандай шаралар қолданасыз?

oа) Ашық сөйлесемін-47

oә) Үй ережелерін қадағалаймын-16

oб) Қауіпсіздік туралы айтпаймын-12

3.Жыныстық тиіспеушілік туралы балаңызбен ашық сөйлесе аласыз ба?

oа) Иә, ашық сөйлесемін-31

oә) Кейде сөйлесемін-32

oб) Қиындық көремін-12

4.Егер балаңыз зорлық-зомбылыққа тап болса, кімге хабарласасыз?

oа) Мектепке-10

oә) Құқық қорғау органдарына-63

oб) Туыстарға-2

5.Балаңыз мен өзіңіздің араңыздағы сенімділіктіқалай бағалайсыз?

oа) Жақсы-70

oә) Орташа-4

oб) Әлсіз-1

6.Сіздің ойыңызша, қоғамда зорлық-зомбылықты азайту үшін қандай жұмыстар атқарылуы керек?

oа) Түсіндіру жұмыстары-21

oә) Заңды күшейту-40

oб) Балаларды тәрбиелеуді жақсарту-14

«Тұрмыстық зорлық-зомбылық және жыныстық тиіспеушілікті анықтау, оның алдын алу және азайту» бойынша  педагогтарға арналған  сауалнама Сауалнамаға 30 педагог қатысты. 

https://forms.gle/yTyLHndkdHod2MB58

1.Оқушылар арасында зорлық-зомбылық белгілерін қалай анықтайсыз?

oа) Мінез-құлқынан-25

oә) Сөйлеген сөзінен-5

oб) Сыртқы түрінен-1

2.Жыныстық тиіспеушілікке қатысты мектепте қандай ережелер бар?

oа) Арнайы нұсқаулықтар-14

oә) Педагогикалық әңгімелер-15

oб) Ережелер жоқ-1

3.Егер оқушы зорлық-зомбылыққа тап болса, қандай әрекет жасайсыз?

oа) Дереу ата-анасына хабарласамын-13

oә) Мектеп әкімшілігіне жеткіземін-14

oб) Психологқа бағыттаймын-3

4.Мектепте қауіпсіз орта қалыптастыру үшін қандай шаралар қолданасыз?

oа) Тәрбие сағаттарын өткіземін-11

oә) Оқушылармен жеке сөйлесемін-9

oб) Қауіпсіздік ережелерін түсіндіремін-10

5.Ата-аналармен бұл тақырыпта жұмыс істеу тәжірибеңіз бар ма?

oа) Иә, жиі-13

oә) Кейде-15

oб) Жоқ-2

6.Сіздің ойыңызша, педагогтар үшін қандай қосымша дайындық немесе тренингтер қажет?

oа) Психологиялық тренингтер-9

oә) Құқықтық білім беру-12

oб) Қауіпсіздік бойынша семинарлар-9

Талдау нәтижесі: Берілген сұрақтар бойыншаоқушылардың,ата-аналардың,педагогтардың түсіну деңгейі жақсы. Қауіпсіздік сезімі бойыша 5 оқушы қауіп сезінсе,12 ата-ана қауіпсіздік тақырыбына балаларымен сөйлеспейтіні анықталды. Барлық жауап берушілерді көмек сұрау арнасын біледі, зорлық-зомбылық куәсі болғанда кімнен көмек сұрауды біледі.Жыныстық тиіспеушілік бойынша 12 ата-ана балаларымен әңгімелесуде қиындық көретіні анықталды. Жыныстық тиіспеушілікке қатысты ережені мүлде білмеймін деп-2,аздап білемін деп-11 оқушы жауап берген. Бала мен ата-ана арасындағы сенімділік әлсіз деп-1 ата-ана белгілеген.

Ұсыныс:Талдау нәтижесіне сүйене отырып,мынандай  қосымша шараларды өткізу ұсынылады.Оқушылар,ата-аналар арасында түсіндіру сабақтарын, тренингтер жоспарлау.